Przejdź do treści
Baza wiedzy

OEE to za mało: co mierzyć zamiast samego OEE

DBR77 Team7 min czytania

Na tej stronie

OEE to za mało, bo mierzy, jak dobrze maszyna wykorzystuje czas, w którym miała pracować, a nie to, czy zakład produkuje właściwe wyroby, na czas i po właściwym koszcie. OEE może rosnąć, podczas gdy dostawy się opóźniają, a zapasy rosną. Zachowaj OEE do szukania strat na linii i dodaj obok niego kilka wskaźników: wydajność wąskiego gardła, terminowość dostaw, uzysk za pierwszym razem, koszt dobrej sztuki, czas przezbrojenia i stabilność utrzymania ruchu. Zwykle wystarczy od sześciu do ośmiu wskaźników na jednej karcie wyników.

Wiele zakładów uczyniło OEE swoją główną liczbą. Do pewnego momentu to przydatne, potem zaczyna sterować niewłaściwymi zachowaniami.

W czym OEE jest dobre i gdzie się kończy

OEE łączy dostępność, wydajność i jakość w jedną liczbę dla maszyny lub linii. Vorne zauważa, że 85% często nazywa się poziomem światowej klasy, przy 90% dostępności, 95% wydajności i 99% jakości, a większość firm produkcyjnych ma wyniki bliższe 60%. Ta sama strona odradza porównywanie odmiennych procesów z zewnętrznymi benchmarkami OEE i sugeruje skupienie się na zdolności do poprawy.

OEE sprawdza się najlepiej przy śledzeniu jednej linii w czasie i pokazywaniu, którą z trzech strat zaatakować najpierw. Nie obejmuje:

  • Czas poza planem. OEE przyjmuje za podstawę planowany czas produkcji. Wskaźnik TEEP według Vorne dodaje wykorzystanie, czyli planowany czas produkcji podzielony przez cały czas. Linia może mieć wysokie OEE i pracować tylko na jedną zmianę.
  • Co jest produkowane. OEE nie pyta, czy wyroby były potrzebne.
  • Reszta zakładu. OEE jednej maszyny nic nie mówi o przepływie przez całą linię ani o koszcie wyniku.

OEE linii 1 rośnie z 62% do 71%, a terminowość dostaw pozostaje na poziomie 88%.

Porównanie: cztery sposoby, w jakie OEE rośnie, a wyniki nie, każdy z wskaźnikiem, który to ujawnia

Pięć sposobów, w jakie OEE rośnie, a wyniki nie

Przykład ilustracyjny: zakład pakujący podnosi w ciągu kwartału OEE linii 1 z 62% do 71%. Terminowość dostaw pozostaje na poziomie 88%, a zapas wyrobów gotowych rośnie o jedną trzecią. Oto jak do tego dochodzi.

  1. Dłuższe serie, mniej przezbrojeń. Zespół produkuje większe partie, żeby zmniejszyć stratę na przezbrojeniach. OEE rośnie. Zakład produkuje teraz wyroby na kilka tygodni przed tym, zanim klienci ich potrzebują.
  2. Nadprodukcja. Lean Enterprise Institute definiuje nadprodukcję jako wytwarzanie więcej, wcześniej lub szybciej, niż wymaga tego kolejny proces, a Taiichi Ohno nazwał ją najdotkliwszą formą marnotrawstwa.
  3. Niewłaściwa linia. Linia 1 nie jest wąskim gardłem. Jest nim napełniarka na linii 2. Każda minuta zyskana na linii 1 czeka przed linią 2.
  4. Wyprowadzanie strat poza podstawę. Przezbrojenia lub krótkie postoje zostają przeklasyfikowane jako czas planowany. Dostępność poprawia się na papierze, a na hali nic się nie zmienia.
  5. Jakość ukryta w poprawkach. Części, które przechodzą po poprawce, są liczone jako dobre. Współczynnik jakości wygląda dobrze, a godziny poprawek rosną.

Każdy z tych sposobów to po prostu to, co robi zespół, gdy celem jest jedna liczba.

Wskaźniki, które warto dodać obok OEE

Każdy z poniższych wskaźników wychwytuje coś, czego OEE nie widzi; większość zakładów potrzebuje pięciu lub sześciu z nich.

WskaźnikCo pokazuje, czego nie widać w OEETypowy właścicielPrzegląd
Wydajność wąskiego gardłaCzy zakład jako całość wyprodukował więcejDyrektor zakładuKażda zmiana
Terminowość dostaw do klientaCzy właściwe wyroby wyjechały na czasKierownik planowaniaCodziennie
Realizacja harmonogramuCzy linia wyprodukowała to, czego wymagał plan, w kolejnościKierownik zmianyKażda zmiana
Uzysk za pierwszym razemDobre części bez poprawek i sortowaniaKierownik jakościCodziennie
Koszt dobrej sztukiPraca, materiał, energia i braki w każdej sprzedawalnej częściControllingCo miesiąc
Czas przezbrojeniaCzy krótsze przezbrojenia pozwalają na mniejsze partieInżynieria produkcjiCo tydzień
MTBF i MTTRCzy postoje stają się rzadsze i krótszeKierownik utrzymania ruchuCo tydzień
Dni zapasu wyrobów gotowych i WIPCzy produkcja zamienia się w zapasDyrektor zakładu, controllingCo tydzień
Wypadki i zdarzenia potencjalnie wypadkoweCzy szybkość odbywa się kosztem bezpieczeństwaKierownik BHPCodziennie

Niektóre wskaźniki celowo ciągną w przeciwne strony. OEE nagradza długie serie, a dni zapasu i terminowość dostaw karzą za produkowanie niewłaściwych wyrobów. Łączy je czas przezbrojenia: gdy przezbrojenia się skracają, małe partie przestają szkodzić OEE. Realizacja harmonogramu łączy się z planowaniem, któremu poświęcony jest artykuł Planowanie produkcji a rzeczywistość: dlaczego plany APS zawodzą.

Jak zbudować kartę wyników zakładu

Karta wyników to krótka lista wskaźników, które razem pokazują, czy zakładowi idzie dobrze. Pięć kroków:

  1. Zacznij od trzech lub czterech celów zakładu, na przykład dostarczać na czas, obniżyć koszt na sztukę, chronić bezpieczeństwo ludzi, zwiększyć zdolność produkcyjną bez nowych maszyn.
  2. Wybierz jeden lub dwa wskaźniki na cel. Łącznie ma ich być od sześciu do ośmiu.
  3. Uwzględnij jeden wskaźnik dla wąskiego gardła. Jeśli karta wyników nie ma wskaźnika ograniczenia, zyski gdzie indziej będą wyglądać na postęp.
  4. Łącz w pary wskaźniki, które ciągną w przeciwne strony, na przykład OEE z dniami zapasu albo produkcję z uzyskiem za pierwszym razem. Zysk w jednym kosztem drugiego od razu staje się widoczny.
  5. Napisz kartę definicji dla każdego wskaźnika, z jednym wzorem, jednym źródłem danych i jednym właścicielem; artykuł Jak zbudować system KPI w czasie rzeczywistym dla fabryki pokazuje format karty.

Przeglądaj kartę wyników co tydzień na poziomie zakładu, a każdej linii pozostaw OEE jako roboczy wskaźnik do pracy nad stratami. Zmieniaj cel tylko wtedy, gdy zmienia się cel biznesowy, który za nim stoi.

Jak to działa w DBR77 IRIS

Większość wskaźników na karcie wyników DBR77 IRIS pochodzi z modułu, w którym znajduje się dany zapis. IRIS MES dostarcza OEE, czasy cykli i liczniki. IRIS QMS śledzi uzysk za pierwszym razem, wskaźniki wad i koszt złej jakości. IRIS CMMS dostarcza MTBF, MTTR oraz postoje planowane i nieplanowane. IRIS HSE dodaje wypadki z czasem straconym. Wskaźniki, których nie tworzy żaden moduł, na przykład energię na sztukę, wpisuje się ręcznie lub wsadowo. IRIS KPI łączy je w karty wyników z celami na poziomie zakładu, linii i zespołu oraz z możliwością zejścia do zmiany i maszyny.

IRIS pokazuje straty dostępności, wydajności i jakości osobno dla każdej linii, więc zespół widzi, którą stratą zająć się najpierw. Ludzie decydują, które działania zostaną podjęte, a zmianę można najpierw przetestować w symulacji w DBR77 DT.

Porównując systemy, poproś dostawcę, by podczas demo zbudował Twoją kartę wyników na podstawie Twoich własnych definicji. Artykuł Jak ocenić system operacyjny zakładu zawiera więcej takich pytań.

Najczęstsze pytania

Czy powinniśmy przestać używać OEE?

Nie. Zachowaj je jako roboczy wskaźnik do pracy nad stratami na każdej linii. Przestań używać go samodzielnie jako głównego wyniku zakładu.

Jaki jest dobry cel OEE?

Taki, który opiera się na historii własnej linii i miksie wyrobów. Vorne odradza porównywanie odmiennych procesów z zewnętrznymi benchmarkami, a linie z wieloma przezbrojeniami zwykle mają niższe wyniki.

Czy TEEP jest lepszy niż OEE?

Odpowiada na inne pytanie. TEEP pokazuje, jaka część całego czasu kalendarzowego jest produktywna, co ma znaczenie przy wyborze między dodatkowymi zmianami a nowymi urządzeniami.

Podsumowanie

Porównaj obecną listę KPI z powyższymi wskaźnikami. Jeśli OEE nie ma wskaźnika do pary, połącz je z dniami zapasu albo z uzyskiem za pierwszym razem, a jeśli nic na liście nie dotyczy wąskiego gardła, dodaj tam wydajność. Utrzymuj łącznie od sześciu do ośmiu wskaźników, przeglądaj je co tydzień na poziomie zakładu, a każdej linii pozostaw OEE do pracy nad jej własnymi stratami.

Źródła